• Het kabinet kan niet steeds meer regels maken,
    en de kosten bij de burger neerleggen.

  • Wordt een rechtszaak voor bijna 40% van alle Nederlanders te duur?

  • Nog meer bezuinigen op de rechtsbijstand?

Inzet Orde inzake bezuiniging rechtsbijstand

Sinds begin 2013 bekend werd dat er een nieuwe ronde bezuingingen op de rechtsbijstand op stapel stond, heeft de Orde zich ingespannen om verder uitkleden van het stelsel te voorkomen. Hieronder treft u een overzicht van acties die de Orde het laatste jaar heeft ondernomen, naar de media, de achterban en vooral naar de Kamerleden die uiteindelijk besluiten of deze bezuiniging doorgaat.

Inzet Orde tegen geplande bezuinigingen op de gefinancierde rechtsbijstand 2013-2015

Het stelsel van gefinancierde rechtsbijstand biedt aan on- en minvermogende rechtzoekenden de mogelijkheid om een advocaat in te schakelen, overigens vrijwel altijd na betaling van een eigen bijdrage. 36% van de Nederlanders valt op basis van inkomen binnen de grenzen van het stelsel. Toegang tot de rechter is geen consumptiegoed zoals een bankstel, dat je kunt kopen of laten. 7000 advocaten bieden rechtsbijstand op basis van toevoegingen. De mogelijkheid voor rechtzoekenden om ondersteuning te krijgen bij het inschakelen van een advocaat is geborgd in artikel 6 van het EVRM.

Het kabinet heeft over de afgelopen jaren een reeks van bezuinigingen op het stelsel uitgevoerd:

  • de eigen bijdragen van rechtzoekenden zijn fors verhoogd;
  • de inkomensgrenzen zijn aangepast zodat minder mensen binnen het stelsel vallen;
  • de spelregels zijn veranderd zodat er minder beroep kan worden gedaan op een toevoeging.

De Orde staat voor de toegang tot het recht en heeft zich de afgelopen jaren sterk gemaakt voor behoud van de toegang tot het stelsel. Daarmee gaat de Orde ook in 2014 en daarna onverkort door.

  •  Januari 2013: Er wordt een nieuwe bezuinigingsronde voorbereid in het stelsel van gefinancierde rechtsbijstand.
  • 11 februari 2013: NOvA publiceert een persbericht en meldt geschrokken te zijn van het kabinetsvoornemen om opnieuw in het budget van gefinancierde rechtsbijstand te snijden.
  • Vanaf februari 2013: De NOvA zoekt veelvuldig contact met politieke partijen. Partijen plaatsen onder meer de opiniestukken ‘Beperking van de gefinancierde rechtsbijstand ontoelaatbaar’ en ‘Ook Rutte II gedraagt zich anti-rechtstatelijk’ van D66 en het blog ‘Teeven heeft lak aan de grondwet’ van de SP. D66 laat daarnaast in het Advocatenblad optekenen dat ze een onderzoek naar de gevolgen van de bezuinigingen willen, alvorens er iets wordt besloten.
    Ook zoekt de Orde contact met andere maatschappelijke partijen (bijvoorbeeld de NVvR, vakbonden, de Nationale Ombudsman, de Consumentenbond, etc.) om deze te vragen haar boodschap richting de politiek te ondersteunen. Uiteraard zijn ook de VSAN en VSAA nauw betrokken. Verder roept de NOvA advocaten op tot het schrijven van opiniestukken voor de grote media, om de bezuinigingen breed op de agenda te krijgen. Dit leidt onder meer tot de artikelen ‘De cliënt wordt de dupe’ van Bas Martens, ‘Wie betaalt de schade?’ van Juliet Echteld en ‘Op naar een nieuwe leemte in de rechtsbijstand’ van Bas Vlieger
  • 7 maart 2013: De NOvA lanceert de actiewebsite www.rechtsbijstandjuistnu.nl en houdt een bijeenkomst voor de sociale advocatuur. Op deze bijeenkomst geven beleidsmedewerkers van V&J onder embargo een toelichting op de nieuwe bezuinigingsplannen.
  • 16 maart 2013: Tijdens de politieke ledenraad van de PvdA zoekt de NOvA via social media nadrukkelijk de aandacht voor de bezuinigingen. Mede hierdoor laat Diederik Samsom zich tijdens de ledenraad ontvallen dat er wat hem betreft ‘geen nieuwe bezuinigingen op de rechtsbijstand komen.’
  • 16 juli 2013: Persbericht NOvA, waarin zorgen worden geuit over de plannen van staatssecretaris Teeven die de toegang tot gefinancierde rechtsbijstand verder inperken. Teeven heeft op namelijk op 12 juli 2013 een brief gestuurd, waarin hij zijn plannen kenbaar maakte, waaronder een zware bezuiniging op het budget van rechtsbijstand, alsmede het verwijderen van hele rechtsgebieden uit het stelsel.
  • 18 september 2013:  Interview met Walter Hendriksen in het Advocatenblad.
  • 23 september 2013: Brief van NOvA aan de Tweede Kamer n.a.v. de Miljoenennota 2013. In deze brief wordt gewezen op de negatieve gevolgen van de bezuiniging voor de burger, evenals op het cumulatieve effect van eerdere bezuinigingsrondes en de verhoging van de griffierechten.
  • 24 september 2013: Landelijk deken Walter Hendriks verschijnt in het radioprogramma Juridische Zaken (BNR) om het standpunt van de advocatuur toe te lichten.
  • 27 september 2013: Tijdens zijn dekenrede op de Jaarconferentie van de Orde stelt Walter Hendriksen nogmaals dat het kabinet de rechtsbijstand voor gewone burgers vrijwel onbereikbaar maakt.
  • 22 oktober 2013: Position paper NOvA als voorbereiding op de hoorzitting Stelselherziening rechtsbijstand van 31 oktober in de Tweede Kamer. NOvA roept tevens via social media advocaten op om aanwezig te zijn bij de hoorzitting.
  • 25 oktober 2013: Lancering Facebookpagina Rechtsbijstand, juist nu. Voor deze pagina heeft de Orde casussen ingezameld bij sociale advocaten. Deze casussen illustreren de negatieve gevolgen van de bezuinigingen. In de aanloop naar de hoorzitting over de rechtsbijstand in de Tweede Kamer wordt elke dag een nieuwe casus toegevoegd en via social media verspreid.
  • 31 oktober 2013: Hoorzitting rechtsbijstand in de Tweede Kamer. Tijdens de hoorzitting voert AR-lid Bernard de Leest het woord namens de Orde.
  • November 2013: NOvA roept via social media advocaten op om aanwezig te zijn bij het AO rechtsbijstand op 14 november.
  • 10 november 2013: AR-lid Bernard de Leest verschijnt bij Buitenhof om toelichting te geven op het standpunt van de Orde. Daar krijgt hij bijval van onder meer Maria van de Schepop, voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Rechtsspraak.
  • 13 november 2013: De NOvA organiseert het Gebrandy-debat; de bezuiniging op de rechtsbijstand is één van de twee thema’s van de avond. Sprekers zijn onder meer Jeroen Recourt (PvdA), Ard van der Steur (VVD), Walter Hendriksen en Gerard Spong. Spong doet een aantal suggesties voor alternatieve bezuinigingen, zoals het “onmogelijk maken van de aftrek van kosten die in directe relatie tot voltooiing van een delict staan.”
  • 14 november 2013: De NOvA stuur het rapport ‘Inkomenspositie advocaten’ naar de Tweede Kamer. In dit rapport heeft Deloitte, op verzoek van de NOvA, onderzoek gedaan naar de reële inkomsten van de sociale advocatuur. Daaruit blijkt o.a. dat het inkomen van sociale advocaten onder druk staat en veel lager ligt dan algemeen wordt aangenomen. Op dezelfde dag vindt het algemeen overleg rechtsbijstand plaats in de Tweede Kamer. De VSAN organiseert voorafgaand aan het overleg een manifestatie op het Plein, waar ook de algemeen deken spreekt. De NOvA steunt deze manifestatie.
  • 18 december 2013: De NOvA zegt deelname aan pilots versterking eerstelijnsrechtsbijstand op als reactie op de voorgenomen bezuinigingen op het stelsel.
  • December 2013/januari 2014: De NOvA zamelt voorstellen voor alternatieve bezuinigingen in bij de advocatuur. O.a. een groot aantal specialisatieverenigingen, portefeuillehouders uit lokale raden van toezicht en andere advocatuurlijke gremia doen voorstellen die ook in eigen vlees snijden.
  • 4 februari 2014: Inbreng algemeen deken Hendriksen in Eerste Kamer tijdens expertmeeting ‘Staat van de rechtsstaat’.
  • Februari 2014: Brief NOvA voor AO Toegang tot het recht (dat in de Tweede Kamer plaatsvindt op 20 februari 2014).
  • 6 februari 2014: Brief vanuit specialisatieverenigingen, Raden van Toezicht, CvA: Alternatieven bezuinigingen rechtsbijstand.
  • 26 februari 2014: Debat in EK over rechtsbijstand; raad van advies NOvA bepleit het belang van een brede visie op rechtsbijstand.
  • Mei 2014: De NOvA schrijft een brief aan beide Kamers over de serie wetsvoorstellen en AMvB’s, waarin een bezuiniging van 85 miljoen euro wordt aangekondigd.
  • 2 juli 2014: Brief van staatssecretaris Teeven over de AMvB stelselvernieuwing rechtsbijstand, waarin o.a. wordt verwezen naar regelmatige overleggen met de NOvA en specialisatieverenigingen.
  • 5 september 2014: Brief NOvA aan beide Kamers ten behoeve van nader schriftelijk overleg over AMvB stelselvernieuwing rechtsbijstand.
  • September 2014: Op 26 september 2014 spreekt deken Walter Hendriks tijdens het Jaarcongres van de NOvA een rede uit, waarin hij waarschuwt dat de burger die rechtsbijstand zoekt het moet ontgelden vanwege de ingrijpende bezuinigingen op de gefinancierde rechtsbijstand. Op 30 september 2014 tijdens een overleg in de Tweede Kamer komen de standpunten van de NOvA nadrukkelijk aan bod.
  • November 2014: Reactie NOvA op begroting V&J, onderdeel rechtsbijstand en op 24 november 2014 neemt de NOvA deel aan de expertmeeting over rechtsbijstand in de Tweede Kamer.
  • 12 december 2014: Reactie NOvA op conceptwetsvoorstel stelselvernieuwing rechtsbijstand dat in najaar van 2014 in consultatie is gebracht. In de reactie wijst de NOvA nogmaals op de stapelende effecten van deze en eerdere bezuinigingen, alsmede op de problemen die zullen ontstaan bij het Juridisch Loket in de plannen van Teeven.
  • 8 januari 2015: Persbericht NOvA, vlak voor de behandeling in de Eerste Kamer van het voornemen van V&J tot bezuiniging van 85 miljoen euro jaarlijks op het stelsel van gefinancierde rechtsbijstand.
  • 9 januari 2015: De NOvA heeft aan Ipsos opdracht gegeven om onderzoek te verrichten naar de gevolgen van de stelselvernieuwing. Naar aanleiding van dit onderzoek wordt het rapport gepubliceerd met als kernboodschap:
    De bezuinigingen op gefinancierde rechtsbijstand leiden er toe dat het aanbod van advocaten binnen de sociale advocatuur zal afnemen. De helft van hen verwacht over twee jaar niet meer werkzaam te zijn binnen deze sector. 90 procent van de ondervraagden vreest bovendien dat de kwaliteit verloren gaat als de toegang tot het recht verder wordt beperkt
  • 13 januari 2015: AR-lid Bernard de Leest is te gast bij ‘De Ochtenden‘ van de NRCV om te praten over de bezuinigingen op rechtsbijstand.
    ’s Middags en ’s avonds debatteert de Eerste Kamer over de begroting van V&J. Rechtsbijstand en de bezwaren van de NOvA op de voorliggende plannen komen veelvuldig aan bod. Het CDA dient een motie in om van de bezuiniging af te zien. De motie krijgt steun toegezegd van D66, GL en SP.
  • 13 februari 2015: Naar aanleiding van de motie van de Eerste Kamer besluit V&J op 13 februari om een commissie in te stellen onder leiding van Aleid Wolfsen, die onderzoek gaat doen naar de houdbaarheid van het stelsel. De rapportage van de commissie Wolfsen wordt in december 2105 verwacht.
  • 16 maart 2015: De NOvA  publiceert een persbericht bij het instellen van de commissie ‘Duurzaam stelsel’ onder voorzitterschap van prof. mr. Tom Barkhuysen.
  • 8 juni 2015: Persbericht NOvA bij het verschijnen van de tussentijdse rapportage van de commissie ‘Duurzaam stelsel’.
  • 2 december 2015: Persbericht NOvA bij het verschijnen van het advies van de commissie ‘Duurzaam stelsel’ (Barkhuysen).
  • 21 januari 2016: NOvA sessie bij Van Doorne in Amsterdam, met vertegenwoordigers vanuit het CvA, de portefeuillehouders gefinancierde rechtsbijstand en alle specialisatieverenigingen. Hier is op initiatief van de NOvA de voornaamste kritiek op het advies van de commissie Wolfsen verzameld.
  • Begin februari 2016: Bericht in het Advocatenblad (NOvA katern) ”, met o.a. kritiek advocatuur op de door Wolfsen geadviseerde verdeling tussen 75% toevoegings- en 25% betalende zaken en de daaruit volgende 900 punten grens. Dit is de weerslag van de ‘Van Doorne’ sessie op 21 januari 2016.
  • 15 februari 2016: De NOvA (Van Tongeren, De Leest) Fibbe) geeft tijdens de Werkconferentie Rechtsbijstand bij V&J inbreng op het advies van Wolfsen. Volgens de NOvA ligt de nadruk te veel op het advies van de commissie Wolfsen en wordt de visie van de advocatuur en het advies van de commissie Duurzaam Stelsel onvoldoende betrokken. Bovendien stuiten de adviezen van Wolfsen, voorzover al uitgewerkt, op ernstige bezwaren van de NOvA. Naar de mening van de NOvA worden de kanttekeningen van de NOvA onvoldoende gehoord. Tijdens de werkconferentie wordt de tijdens de ‘Van Doorne’ sessie verzamelde aandachtspunten van de advocatuur ingebracht.
  • 25 februari 2016: Bericht in het Advocatenblad (NOvA katern), waarin o.a. wordt terug gekeken op de in de ogen van de NOvA teleurstellend verlopen werkconferentie van 15 februari 2016 bij V&J.
  • Eind februari 2016: Opzet door de NOvA van de expertgroep eerste en tweedelijns rechtsbijstand, bedoeld om aandachtspunten en expertise vanuit de advocatuur te mobiliseren als inbreng in de discussie met V&J. Brede vertegenwoordiging vanuit het CvA, de portefeuillehouders gefinancierde rechtsbijstand en de specialisatieverenigingen, alsmede de advocaat-leden van de commissies Wolfsen en Duurzaam stelsel. Doel van de expertgroep is om op praktische en snelle wijze een breed gedeelde reactie vanuit de advocatuur te geven.
  • 29 februari 2016: Gesprek tussen algemeen deken, algemeen secretaris en minister Ard van der Steur, waarin Van der Steur desgevraagd toezegt dat een tweede commissie Maan wordt ingesteld. Tevens zegt hij toe de NOvA meer gelegenheid te geven om de inbreng vanuit de advocatuur te geven naar aanleiding van het advies van de commissie Wolfsen.
  • Maart 2016: Bericht in het Advocatenblad (NOvA katern) met een inhoudelijke terugblik op de werkconferentie van 15 februari 2016 en de daar door de NOvA geuite kritiek op het advies van de commissie Wolfsen en de daaraan door V&J gegeven invulling. Alsmede aandacht voor de door de NOvA afgedwongen toezegging van de minister om tot herijking van de puntenaantallen en puntvergoeding over te gaan.
  • 6 en 7 april 2016: Mondelinge inbreng door de NOvA (met een aantal betrokken advocaten) van het standpunt van de advocatuur in twee – op initiatief van de NOvA – georganiseerde ‘expertsessies’ (eerder benoemd als ‘verdiepingsconferentie’) bij V&J. Het door de NOvA ingebrachte standpunt is tot stand gekomen binnen de NOvA expertgroep eerste en tweedelijns rechtsbijstand.
    Kernpunten:
    –    Géén 900 puntengrens, noch 25/75% verdeling van de praktijk;
    –    Advocaat behoudt onafhankelijke rol en inhoudelijk-juridische beoordeling van toevoegwaardigheid (liefst binnen High Trust);
    –    Plannen Wolfsen leiden tot groot bureaucratisch systeem, waarmee de rechtzoekende noch de rechtsbijstandverlener gediend is;
    –    Herijking van punten en de puntvergoeding, en een reële vergoeding voor advocaten in het stelsel is een voorwaarde voor een duurzaam stelsel; et cetera.
  • 1 juni 2016: Bericht in het Advocatenblad (NOvA katern), met een inhoudelijke terugblik op de expertsessies van 6 en 7 april.
  • 1 juni 2016: Persbericht NOvA na het openbaar worden van het kabinetsstandpunt inzake het advies van de commissie Wolfsen.

Tags:

Social

FacebookTwitterLinkedin
actie